Dla większości ludzi na całym świecie Święty Mikołaj to rubaszny starszy pan z białą brodą, czerwonym nosem oraz wyraźnie zaokrąglonym brzuszkiem. Taki obraz Świętego Mikołaja jest jednak jego współczesnym wyobrażeniem, znanym dopiero od 1931 roku, gdy amerykański ilustrator szwedzkiego pochodzenia Haddon Sumdblom stworzył tą postać dla koncernu Coca-Cola. Zarówno jednak przed, jak i po, 1931 roku, wyobrażenie Świętego Mikołaja stale ulegało zmianie i wcale nie przypominało w niczym prawdziwego wyglądu Świętego Mikołaja z Miry.

sumdblom

                Haddon Sundblom

 

ZMIANA KLIMATU + DODATKOWE RENIFERY

Święty Mikołaj najprawdopodobniej urodził się w mieście Patara w Licji w Azji Mniejszej (dzisiejsza Turcja). Znamy go jednak z miasta Miry (obecnie Demre w południowej Turcji), gdzie został wybrany na biskupa. Dlaczego więc łączy się Świętego Mikołaja z mroźną, o arktycznym klimacie Laponią w Finlandii oraz reniferami?

rovaniemi-1-580x388

Przyczynił się do tego amerykański pisarz Clement Moor, który w 1823 roku napisał „Wizyta Świętego Mikołaja”, przedstawiając swojego bohatera, jako elfa podróżującego w miniaturowych saniach zaprzężonych w maleńkich osiem reniferów.

The_Author_of_'A_Visit_from_St._Nicholas'_-_Clement_C._Moore_crop

Clement C. Moore

Mikolaj u moor'a

 

 

MIKOŁAJ JAKO CZŁOWIEK, STARSZY RUBASZNY PAN Z BIAŁĄ BRODĄ

Po wierszu dotyczącym nowego Świętego Mikołaja przyszła kolej na jego nowy wizerunek. Pochodzi on z roku 1863, gdy amerykański rysownik Thomas Nast na zamówienie świątecznej edycji tygodnika Harper narysował Świętego Mikołaja już nie, jako elfa, a człowieka. Jego Święty Mikołaj został przedstawiony na podstawie wiersza Moor’a jako starszy pan z okrągłymi jak jabłka policzkami i białymi bokobrodami.

thomas nast i jego mikołaj

Thomas Nast i jego Mikołaj

 

MIKOŁAJ Z COCA-COLI

Rysunek Nasta przedstawiający Świętego Mikołaja nie był ostatnią koncepcją jego wyobrażenia. Następna wersja i zarazem główna, która zdominowała do dziś wizerunek Mikołaja stworzył wspomniany Haddon Sumdblom w 1931 roku. Mikołaj Sumdbloma trzymał w dłoni butelkę Coca-Coli i to dzięki reklamom tego napoju tak mocno zakorzenił się w świadomości ludzi na całym świecie.

historia_mikolaj

Inspiracją dla Sumdbloma był jego przyjaciel i sąsiad, emerytowany sprzedawca Lou Prentiss oraz wiersz Clementa Moor’a „Wizyta Świętego Mikołaja”. W ten sposób zrodził się wizerunek Świętego Mikołaja w czerwonym stroju, z długą białą brodą, zaokrąglonymi czerwonymi policzkami i brzuszkiem oraz czerwonym nosem.

pobrane

W sumie Sumdblom narysował do 1964 roku ponad 40 wizerunków Świętego Mikołaja w różnych sytuacjach.

coca-cola_santa_and_sprite_boy_1949-610x800

historia_mikolaj_1(1)

Niektóre z nich kłócą się całkowicie z historią prawdziwego Świętego Mikołaja z Miry, który pomagał biednym, potrzebującym i nigdy nie czynił zła w przeciwieństwie do wyobrażeń Mikołaja z Coca-Coli.

cocaiff

 

INNE WYOBRAŻENIA I ILUSTRACJE ŚWIĘTEGO MIKOŁAJA NA ŚWIECIE

Oprócz wymienionych najpopularniejszych na świecie prób kreowania wizerunku Świętego Mikołaja były również inne. Nie cieszyły się one jednak takim zainteresowaniem i w związku z tym po jakimś czasie zapominano o nich projektując następne. Były to m.in.:

ilustracja Thomasa Nasta z 1881 roku ukazująca Mikołaja palącego fajkę

 

lifeadventuresof0baum_0001

ilustracja Franka Bauma z 1902 roku przedstawiająca Mikołaja w czarnym stroju wchodzącego do domu przez komin

 

800px-1914_Santa_Claus

ilustracja z roku 1914 przedstawiająca Mikołaja w Japonii

 

8260643689_d648e2fb4c_o

ilustracja z 1913 roku przed I wojną światową lub propagandowa z 1918 roku z Mikołajem dającym światu pokój podczas I wojny światowej

 

438px--Peace._Your_Gift_To_The_Nation._A_Merry_Christmas.-_-_NARA_-_512601

 

7960422910_89e4202924_z

ilustracja z roku 1930 przedstawiająca przybycie Mikołaja do Australii

 

447px-Santa_Clause_Has_Gone_To_War_-_NARA_-_533870

ilustracja z 1942 roku przedstawiająca Mikołaja w mundurze wojskowym walczącego podczas II wojny światowej

 

PRAWDZIWY ŚWIĘTY MIKOŁAJ Z MIRY

Prawdziwy Święty Mikołaj z Miry nie ma nic wspólnego z Australią, frontami I lub II wojny światowej, czy Coca-Colą. Urodził się – taj jak wspomniałem – najprawdopodobniej w Patarze ok. 270 roku, natomiast zmarł w Mirze, gdzie został biskupem. Dokładny rok jego śmierci nie jest znany, stąd przyjmuje się, iż miało to miejsce między 345 a 352 rokiem. Historycy w dalszym ciągu nie są w stanie potwierdzić wszystkich faktów z życia Świętego Mikołaja, ale wiedzą, iż na pewno był biskupem w Azji, który pomagał biednym rozdając swój majątek, troszczył się o wiernych i wstawiał o ułaskawienie dla skazanych do samego cesarza.

Ciało Świętego Mikołaja zostało pochowane w Mirze i przetrwało tam do 1087 roku, po czym przeniesiono je do Bari we Włoszech. Złożono je tam w bazylice wystawionej ku jego pamięci. Dwa razy w roku w Bari urządza się uroczystości ku czci prawdziwego Świętego Mikołaja w dniach 9 maja (na pamiątkę sprowadzenia relikwii Świętego) oraz 6 grudnia (dzień zgonu Świętego).

Nikola_from_1294

 

Kult Świętego Mikołaja rozpoczął się od oddawania czci zmarłemu przez mieszkańców Miry. Następnie zaczął się rozprzestrzeniać na całą Europę. Najstarszym śladem kultu tego Świętego było wystawienie mu przez słynnego cesarza bizantyjskiego Justyniana Wielkiego w Konstantynopolu w VI w. jednej z najwspanialszych bazylik. W kolejnych wiekach przybywało różnych fundacji poświęconych Świętemu Mikołajowi w postaci kaplic w Rzymie i wielu innych miastach Europy.

bazylika świ. mikołaja w bari

Bazylika św. Mikołaja w Bari

Święty Mikołaj był niezwykle popularny w Polsce, o czym świadczy ponad 300 kościołów pod jego wezwaniem, nadawanie od średniowiecza jego imienia noworodkom, czy 62 miejscowości, które swoją nazwę zapożyczyły właśnie od imienia Mikołaj. Współcześnie Święty ten jest drugim najpopularniejszym świętym po Świętym Antonim z Padwy.

mikolaj3

Święty Mikołaj z Miry jest patronem ludzi wykonujących wiele zawodów np. żeglarzy, podróżników, kupców, piekarzy, ale przede wszystkim dzieci, studentów, chorych, cierpiących i wszelkich potrzebujących.

Atrybutami prawdziwego Świętego Mikołaja z Miry nie jest butelka coca-coli, lecz infuła (uroczyste nakrycie głowy noszone przez biskupów), w ręce pastorał (długa laska zakończona u góry spiralą) oraz trzy złote kule (na pamiątkę podarowania przez Świętego trzech złotych kul ubogim pannom).

pobrane (1)

Zachęcamy do rozwiązania krzyżówki historycznej dotyczącej świętego Mikołaja